Podniesienie dna zatoki szczękowej, określane również jako sinus lift, jest jednym z najczęściej stosowanych zabiegów z zakresu chirurgii stomatologicznej i implantologii w bocznym odcinku szczęki. Procedura ta pozwala stworzyć odpowiednie warunki anatomiczne do wszczepienia implantów zębowych u Pacjentów, u których niewystarczająca jest ilość dostępnej kości.
Jednakże nie jest to zabieg, który wykonujemy automatycznie przed każdym wszczepieniem implantu w szczęce. O jego konieczności decydują indywidualne warunki anatomiczne, planowana pozycja implantu, jakość i wysokość kości oraz cały plan odbudowy protetycznej.
Przeczytaj również: Przodozgryz i tyłozgryz. Jak leczyć problemy ze zgryzem?
Spis treści:
Czym jest zatoka szczękowa?
Zatoka szczękowa jest jedną z zatok przynosowych. Znajduje się w obrębie kości szczęki, po obu stronach nosa, nad korzeniami zębów bocznych górnego łuku zębowego. Jej wnętrze wyściela błona śluzowa, określana jako błona Schneidera. Zatoka komunikuje się z jamą nosową i uczestniczy między innymi w prawidłowym funkcjonowaniu układu oddechowego. Z punktu widzenia implantologii szczególnie ważne jest jej położenie względem korzeni zębów przedtrzonowych i trzonowych.
U niektórych osób dno zatoki znajduje się stosunkowo wysoko nad wyrostkiem zębodołowym. W takiej sytuacji po utracie zębów może pozostać wystarczająca ilość kości do bezpiecznego wszczepienia implantu. Natomiast u innych pacjentów zatoka może sięgać znacznie niżej. Jeżeli dodatkowo doszło do zaniku kości po ekstrakcji, wysokość dostępnego podłoża kostnego może być niewystarczająca.
Dlaczego po utracie zębów brakuje kości w szczęce?
Kość wyrostka zębodołowego jest strukturą biologicznie zależną od obecności zębów. Korzenie zębów przekazują podczas żucia bodźce mechaniczne na otaczającą je kość. Po usunięciu zęba ten bodziec znika, a organizm rozpoczyna proces przebudowy tkanki kostnej.
Z czasem dochodzi do zmniejszenia wymiarów wyrostka zębodołowego. Szczególnie istotna może być utrata wysokości kości w bocznym odcinku szczęki. Jednocześnie zatoka szczękowa może stopniowo zwiększać swoją objętość. Proces ten określa się mianem pneumatyzacji zatoki. W efekcie jeszcze mniejsza jest przestrzeń dostępna dla implantu.
Dlatego pacjent, który utracił ząb kilka lub kilkanaście lat wcześniej, może mieć zdecydowanie inne warunki implantologiczne niż bezpośrednio po ekstrakcji.
Na czym polega zabieg sinus lift?
Podniesienie dna zatoki szczękowej polega na delikatnym uniesieniu błony śluzowej zatoki i utworzeniu przestrzeni, w której można umieścić materiał wykorzystywany do odbudowy tkanki kostnej. Celem jest stworzenie odpowiedniej objętości kości pomiędzy dnem zatoki a planowanym implantem.
Podczas zabiegu chirurg uzyskuje dostęp do bocznego odcinka szczęki lub wykorzystuje dostęp przez przygotowane łoże implantologiczne – w zależności od wybranej techniki. Następnie delikatnie unosi błonę Schneidera, a w powstałą przestrzeń wprowadza materiał augmentacyjny.
Czasami, w odpowiednich warunkach implant umieszczamy podczas tego samego zabiegu. W innych przypadkach najpierw przeprowadza się odbudowę kości, a implantację wykonuje dopiero po okresie gojenia.
Kiedy wykonujemy podniesienie dna zatoki szczękowej?
Podstawowym wskazaniem do sinus lift jest niewystarczająca ilość kości w bocznym odcinku szczęki, która uniemożliwia bezpieczne i prawidłowe zaplanowanie implantacji.
Nie chodzi jednak wyłącznie o samą wysokość kości. Podczas planowania zabiegu analizujemy również:
- szerokość wyrostka,
- jego kształt,
- jakość tkanki kostnej,
- położenie zatoki,
- anatomię jej ścian oraz
- planowaną pozycję implantu.
Zabieg bierzemy pod uwagę przede wszystkim w sytuacji, gdy po utracie zębów doszło do znacznego zaniku wyrostka zębodołowego, a dno zatoki znajduje się blisko miejsca planowanej implantacji.
Istotne znaczenie ma również rodzaj planowanej odbudowy. Implant musi być umieszczony w pozycji zapewniającej odpowiednie podparcie dla przyszłej rekonstrukcji protetycznej. Nie zawsze więc najkrótsza droga pomiędzy punktem wejścia implantu a zatoką jest właściwym miejscem do jego umieszczenia.
Sinus lift otwarty i zamknięty
W praktyce klinicznej stosuje się dwie podstawowe techniki podnoszenia dna zatoki szczękowej: metodę otwartą oraz zamkniętą.
Sinus lift otwarty umożliwia uzyskanie dostępu do zatoki poprzez okno kostne wykonane w bocznej ścianie szczęki. Dzięki temu chirurg ma bezpośredni dostęp do błony Schneidera i może uzyskać większą przestrzeń augmentacyjną. Technika ta jest szczególnie przydatna w przypadku znacznego niedoboru kości.
Sinus lift zamknięty wykonuje się od strony wyrostka zębodołowego przez przygotowane łoże implantologiczne, przez które unosi się dno zatoki. Metoda ta zwykle znajduje zastosowanie w sytuacjach, gdy niedobór wysokości kości jest mniejszy.
Wybór techniki wynika z anatomii pacjenta oraz planowanego efektu leczenia.
Sinus lift jako element kompleksowego planowania implantologicznego
Podniesienie dna zatoki szczękowej to nie jest izolowany zabieg chirurgiczny. Jego celem jest stworzenie warunków do prawidłowego wszczepienia implantu, który następnie będzie musiał współpracować z przyszłą odbudową protetyczną.
W praktyce oznacza to, że planowanie rozpoczynamy od określenia docelowej pozycji zęba. Dopiero później można ustalić, gdzie powinien znaleźć się implant i jakie warunki kostne są potrzebne, aby go tam bezpiecznie umieścić. Implant nie jest więc celem samym w sobie, lecz elementem większej rekonstrukcji.
